Thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam đang bước vào một giai đoạn quan trọng khi nhiều doanh nghiệp lớn đồng loạt chuẩn bị tham gia chương trình thí điểm sàn giao dịch theo chính sách mới của Chính phủ. Đây được xem là một bước tiến đáng chú ý trong hành trình xây dựng hệ sinh thái tài chính số tại Việt Nam, đồng thời mở ra khả năng biến tài sản mã hóa thành một kênh huy động vốn mới cho nền kinh tế.
Việt Nam sẵn sàng thí điểm thị trường tài sản mã hóa
Thị trường tài sản mã hóa được đánh giá có tiềm năng trở thành một kênh huy động vốn hiệu quả cho các dự án hạ tầng, cũng như các mục tiêu tăng trưởng xanh của Việt Nam trong dài hạn. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp tài chính – công nghệ trong nước đang gấp rút hoàn tất các bước chuẩn bị để tham gia chương trình thí điểm cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa.
Một trong những đơn vị nổi bật là Công ty CP Sàn giao dịch Tài sản Mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX). Doanh nghiệp này thuộc hệ sinh thái tài chính của Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) và vừa thông báo đã hoàn tất các bước chuẩn bị về nguồn lực để đáp ứng những điều kiện tham gia chương trình thí điểm theo Nghị quyết 05/2025 của Chính phủ.
Các doanh nghiệp khẩn trương hoàn tất điều kiện tham gia
Theo thông tin được công bố, các cổ đông của CAEX đang hoàn thiện những bước cuối cùng để nâng vốn điều lệ lên 10.000 tỉ đồng. Mức vốn này được xem là điều kiện quan trọng để doanh nghiệp đủ tiêu chuẩn tham gia chương trình thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Song song với việc tăng vốn, CAEX cũng đang hợp tác với các đối tác công nghệ và tài chính hàng đầu trên thế giới. Những đối tác này hỗ trợ xây dựng và vận hành hệ thống hạ tầng kỹ thuật, đồng thời phát triển các giải pháp bảo mật, tuân thủ quy định và quản trị rủi ro theo các tiêu chuẩn quốc tế. Ngoài ra, việc kết nối thanh khoản với thị trường toàn cầu cũng được triển khai nhằm đảm bảo khả năng vận hành ổn định của sàn giao dịch trong tương lai.
Ông Nguyễn Hồng Trung, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc CAEX, cho biết doanh nghiệp đã sẵn sàng cả về công nghệ lẫn nguồn nhân lực. Theo ông, CAEX đã chuẩn bị hệ thống hạ tầng công nghệ hoàn chỉnh, đồng thời xây dựng đội ngũ chuyên gia và thiết lập khung hợp tác quốc tế nhằm đảm bảo sàn giao dịch có thể đi vào hoạt động ngay khi được cấp phép.
Ông Trung cũng nhấn mạnh rằng yếu tố an toàn và bảo mật luôn được đặt lên hàng đầu trong quá trình xây dựng hệ thống. Bên cạnh đó, CAEX cũng hướng tới việc mang lại trải nghiệm giao dịch mượt mà, đồng thời cung cấp đa dạng lựa chọn tài sản cho nhà đầu tư.
Không chỉ riêng CAEX, nhiều doanh nghiệp khác trong hệ sinh thái tài chính Việt Nam cũng đang tích cực chuẩn bị tham gia thị trường này.
Công ty CP Công nghệ số SSI (SSID), thuộc hệ sinh thái của Công ty CP Chứng khoán SSI, đã bổ sung thêm nhiều ngành nghề kinh doanh liên quan đến tài sản mã hóa. Động thái này cho thấy SSI đang từng bước mở rộng sang lĩnh vực tài chính số.
Trong khi đó, ngay trước dịp Tết Nguyên đán, Công ty CP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Lộc Phát Việt Nam (LPEX) cũng gây chú ý khi tăng vốn điều lệ một cách mạnh mẽ. Cụ thể, doanh nghiệp đã nâng vốn từ 6,8 tỉ đồng lên tới 360 tỉ đồng, tức tăng hơn 50 lần so với trước đó.
Một cái tên khác cũng được nhắc đến là TCEX – đơn vị nằm trong hệ sinh thái của Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS). Tại buổi gặp gỡ nhà đầu tư cá nhân và công bố kết quả kinh doanh quý IV/2025 diễn ra vào đầu năm 2026, ông Ngô Hoàng Hà, Phó Tổng Giám đốc phụ trách tài chính của TCBS, cho biết TCEX đã nộp hồ sơ xin cấp phép vận hành sàn tài sản số từ trước ngày 15-1.
Theo ông Hà, TCEX đã dành khoảng 6 tháng trước đó để đầu tư vào hệ thống công nghệ, xây dựng quy trình vận hành và hợp tác với các đối tác cung cấp dịch vụ như KYC. Nhờ vậy, doanh nghiệp đã sẵn sàng phục vụ khách hàng và hiện chỉ còn chờ giấy phép chính thức từ cơ quan quản lý.
Nhiều doanh nghiệp mới gia nhập lĩnh vực tài sản số
Từ năm 2025 đến nay, thị trường đã chứng kiến sự xuất hiện của hàng loạt doanh nghiệp có định hướng tham gia lĩnh vực tài sản mã hóa.
Một số cái tên đáng chú ý gồm Vimexchange, VIXEX, TCEX, DNEX và LPEX. Trong số này, Vimexchange được xem là trường hợp đặc biệt khi đạt mức vốn điều lệ lên tới 10.000 tỉ đồng ngay từ thời điểm thành lập vào tháng 6/2025.
Sự gia nhập của nhiều doanh nghiệp lớn cho thấy lĩnh vực tài sản mã hóa đang thu hút sự quan tâm mạnh mẽ từ khu vực tài chính truyền thống, đặc biệt là các ngân hàng và công ty chứng khoán.
Thách thức lớn nhất nằm ở tư duy thị trường
Theo nhận định của Thư viện tiền điện tử, việc triển khai thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam có thể được xem là một bước tiến quan trọng về mặt thể chế. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất hiện nay không nằm ở công nghệ mà ở nhận thức của thị trường.
ThS Mai Hoàng Phước, giảng viên Khoa Luật của Trường Đại học Kinh tế – Luật (Đại học Quốc gia TP HCM), cho rằng chương trình thí điểm này mang ý nghĩa đột phá đối với khung pháp lý của thị trường tài sản số.
Tuy vậy, ông cũng lưu ý rằng nhiều doanh nghiệp có thể tham gia chương trình với tâm lý “giữ chỗ” trong giai đoạn đầu. Nguyên nhân là do họ vẫn còn e ngại về các rủi ro liên quan đến chính sách và chưa thực sự sẵn sàng thay đổi mô hình kinh doanh.
Ngoài ra, một định kiến khá phổ biến hiện nay là coi tài sản mã hóa chỉ đơn thuần là một kênh đầu cơ. Quan điểm này khiến dòng vốn từ các kênh đầu tư truyền thống chưa dễ dàng dịch chuyển sang thị trường mới.
Nguy cơ bong bóng nếu nhà đầu tư chỉ tập trung đầu cơ
Ông Mai Hoàng Phước cũng cảnh báo rằng nếu nhà đầu tư tiếp tục chạy theo xu hướng đầu cơ ngắn hạn thay vì tập trung vào giá trị dài hạn của tài sản, thị trường tài sản mã hóa có thể đối mặt với nguy cơ hình thành bong bóng.
Trong trường hợp bong bóng tài sản vỡ ngay trong giai đoạn thí điểm, phản ứng tiêu cực từ thị trường có thể khiến cơ quan quản lý buộc phải siết chặt các quy định. Điều này có thể khiến Việt Nam bỏ lỡ cơ hội phát triển thị trường tài chính số.
Bên cạnh đó, dòng vốn xã hội cũng có nguy cơ bị cuốn vào các hoạt động đầu cơ mang tính may rủi thay vì được đầu tư vào những lĩnh vực tạo ra giá trị thực cho nền kinh tế.
Nếu thị trường biến động quá mạnh hoặc thiếu minh bạch, các nhà đầu tư dài hạn – đặc biệt là nhà đầu tư tổ chức – có thể rút lui. Vì vậy, việc định hướng thị trường theo các mô hình tạo ra giá trị nội tại bền vững là điều cần thiết để xây dựng nền tảng cho một hệ sinh thái tài chính số lành mạnh.
Vốn pháp định 10.000 tỉ đồng đóng vai trò “bộ lọc”
Ở một góc nhìn khác, ông Trần Quý, Viện trưởng Viện Phát triển Kinh tế Số Việt Nam, cho rằng quy định vốn pháp định 10.000 tỉ đồng đối với các sàn giao dịch tài sản mã hóa trong giai đoạn thí điểm đóng vai trò như một “bộ lọc” an toàn vĩ mô.
Theo ông Quý, mức vốn này giúp sàng lọc những doanh nghiệp thực sự có năng lực về tài chính, công nghệ và quản trị rủi ro trước khi tham gia vào thị trường.
Tuy nhiên, một đề xuất khác đang gây ra nhiều tranh luận là việc áp thuế 0,1% trên tổng giá trị mỗi lần chuyển nhượng tài sản mã hóa. Đề xuất này đã tạo ra nhiều phản ứng từ phía thị trường, đặc biệt là các nhà đầu tư cá nhân.
Token hóa tài sản thực – hướng đi bền vững cho thị trường
Ông Trần Quý cũng nhấn mạnh rằng nếu tư duy đầu cơ ngắn hạn tiếp tục chiếm ưu thế, dòng vốn xã hội có thể bị hút vào các hoạt động chênh lệch giá thay vì hỗ trợ khu vực sản xuất.
Do đó, ông cho rằng thị trường tài sản mã hóa cần được định hướng theo mô hình token hóa tài sản trong thế giới thực, hay còn gọi là Real World Assets (RWA).
Mô hình này cho phép chuyển đổi các tài sản vật lý như bất động sản, dự án hạ tầng hoặc năng lượng xanh thành token trên blockchain. Nhờ đó, các tài sản có giá trị lớn có thể được chia nhỏ thành nhiều phần để nhiều nhà đầu tư cùng tham gia.
Theo ông Quý, đây có thể trở thành một kênh huy động vốn hiệu quả cho các dự án hạ tầng và mục tiêu tăng trưởng xanh của Việt Nam trong tương lai.
Hiện nay, Việt Nam được ước tính cần bổ sung khoảng 368 tỉ USD vào năm 2040 để đạt được các mục tiêu tăng trưởng xanh và Net Zero. Việc ứng dụng mô hình RWA có thể giúp chia nhỏ các dự án hạ tầng xanh quy mô lớn, từ đó huy động nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội.
Nếu được triển khai đúng hướng, thị trường tài sản mã hóa sẽ không còn là một sân chơi đầu cơ ngắn hạn. Thay vào đó, nó có thể trở thành một hệ thống tài chính quan trọng, góp phần hỗ trợ nền kinh tế tuần hoàn và thúc đẩy các mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia.
Bài toán thu hút dòng vốn và nhà đầu tư
Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, một trong những rủi ro lớn nhất của thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam hiện nay là khả năng thiếu sức hút đối với nhà đầu tư, đặc biệt là dòng vốn quốc tế.
Nếu không xây dựng được một hệ sinh thái đủ hấp dẫn, thị trường có thể rơi vào tình trạng “có sàn nhưng thiếu giao dịch”.
Để tránh kịch bản này, các chuyên gia cho rằng Việt Nam cần tăng cường khả năng kết nối với hệ thống thanh toán và dòng vốn toàn cầu. Đồng thời, cơ chế niêm yết tài sản cũng cần được xây dựng theo hướng minh bạch.
Ngoài ra, chính sách phí giao dịch, thuế và các yêu cầu tuân thủ cũng cần đủ cạnh tranh so với các thị trường quốc tế. Đây được xem là yếu tố quan trọng để thu hút nhà đầu tư và giúp thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam phát triển bền vững trong giai đoạn tới.
